افت بی‌سابقه پوشش برفی در کشور، ذخایر طبیعی آب ایران را به پایین‌ترین سطح ۲ دهه اخیر رسانده و هشدار جدی درباره بحران کم‌آبی زمستانی و سال آینده به همراه دارد. میزان پوشش برفی سطح کشور در حال حاضر بسیار ناچیز است؛ وضعیتی که نسبت به مدت مشابه سال آبی گذشته، کاهش ۹۸/۶ درصدی و در مقایسه با میانگین ۲۰ سال اخیر افت ۹۹/۸ درصدی را نشان می‌دهد. کاهش شدید منابع آبی و ورود کشور به ششمین سال خشکسالی پیاپی، تامین آب بویژه مصارف خانگی و شرب را در تنگنای شدید قرار داده است به طوری که به گفته محمد جوانبخت مدیرعامل سابق شرکت مدیریت منابع آب ایران، طی ۵۰ روز ابتدایی سال آبی ۱۴۰۴ (اول مهر تا ۲۰ آبان) تنها ۳.۵ میلی‌متر بارش در کشور ثبت شده که معادل ۱۸ درصد میانگین نرمال بوده و در ۲۰ استان کشور هیچ بارشی نازل نشده است. میزان پر شدگی سدهای کشور زیر ۳۳ درصد است به گفته وی، سال آبی گذشته پنجمین سال خشک کشور بود و با ۴۰ درصد کاهش بارش همراه شد. این کاهش شدید بارندگی، شرایط سختی در تأمین آب شرب، کشاورزی و مصارف مختلف ایجاد کرد. وی افزود: با وجود کاهش شدید منابع آبی در سدها و مخازن، توانستیم سال آبی گذشته را با حداقل اختلال سپری کنیم. به عنوان مثال، تهران و بندرعباس در سال گذشته شرایط کم‌آبی بی‌سابقه‌ای تجربه کردند و حجم آب موجود در سدها به پایین‌ترین حد در طول تاریخ بهره‌برداری رسید. در حالی تهران وارد ششمین سال متوالی خشکسالی شده که ذخیره سد لتیان به کمترین میزان در ۶۰ سال اخیر رسیده است. سد لتیان با ظرفیت مخزن ۹۵ میلیون مترمکعبی، یکی از پنج سد اصلی تأمین آب شرب پایتخت محسوب می‌شود. همچنین سدکرج نیز به سطح زیر ۱۰ درصد رسیده است. بحران آب و کشاورزی از ابتدای سال آبی (مهر) شرایط بارشی مناسب نبوده است، ۸۰ درصد بارش های ثبت شده در حد زیرنرمال می باشد. نبود بارش های پاییزی از یک سو و انجام کشت های پر آب توسط کشاورزان از سوی دیگر، به تضاد دوگانه میان بقا و فنای منابع آبی منجر شده است، چاه هایی که رمقی ندارند، قنات های خشک و رودخانه هایی که در مقابل زمین های کشاورزی تنها نامی از آنها مانده است. بخش بزرگی از منطقه خاورمیانه و ایران، در چند سال گذشته یک دوره خشکسالی طولانی را سپری کرده و متاسفانه در سال آبی گذشته نیز بنا بر گزارش سازمان هواشناسی کشور، ایران کمبود بارشی بیش از ۴۰ درصد را در مقایسه با نرمال اقلیم خود تجربه کرده است. وقتی گفته می‌شود ۸۵ درصد منابع آبی در کشاورزی مصرف می‌شوند و کشاورزی ما به سبک عهد باستان و به صورت غرقابی انجام می‌شود، نباید انتظار داشت که کشور کم آب نشود. در تمام سال‌های گذشته تحولی بسیار گسترده‌ای در بخش آبیاری و کشاورزی رخ نداده است.در حالی که می‌توان با شیوه های نوین آبیاری هم سطح زیر کشت را بالا برد و هم مصرف آب را کاهش داد. آبیاری زیر سطحی بهترین روش برای کشاورزی در مناطق کم آب ایران است. که شاید هنوز به گوش بخش اعظمی از کشاورزان ما نرسیده است. این روش کمترین هدر رفت و بیشترین بازدهی را دارد. هنوز در بسیاری از مناطق کویری ایران محصولات با مصرف بسیار زیاد آب کشت می شود. کشت برنج و هندوانه در مناطق کم آب غیر قابل باور است و شوک آور است. باز چرخانی و احیای فاضلاب برای کشاورزی هم با نقطه مطلوب فاصله خیلی زیادی دارد. باید بحران آب را در حوزه شهری مدیریت کرد دبیر شورای‌عالی شهرسازی و معماری ایران تصریح‌کرد: راهی جز سازگاری با همین میزان منابع آبی موجود و در اختیار نداریم و از آنجایی که این منابع محدودند، باید با کاهش مصرف و سازگاری نوع مصرف با منابع موجود و سازگار کردن نوع ساختمان‌سازی‌ها با شرایط کم آبی، اقدام کنیم. وی با تاکید بر اینکه بحران آب جدی است، تصریح کرد: این طور نیست که بگوییم در این شرایط هیچ کاری نمی‌توان انجام داد؛ بلکه باید با انجام برخی اقدامات کوتاه‌مدت مثل استفاده از پساب فاضلاب در آبیاری فضای سبز یا استفاده و بازچرخانی پساب‌های خانگی ساختمان‌ها و ... تا حدودی بحران موجود را مدیریت کرد. این مقام مسئول ادامه‌ داد: گسترش محدوده‌های شهری با در نظر گرفتن میزان ذخیره منابع آبی، همچنین به لحاظ نوع ساخت‌و سازها، به‌کارگیری مدل‌ها و فناوری‌های جدید در مرحله بهره‌برداری از ساختمان‌ها و فضاهای شهری، استفاده آب را به حداقل ممکن برساند و منطبق با شرایط اقلیمی و آب و هوایی کشورمان باشد. همچنین باید استفاده حداکثری از ظرفیت شهرهای ساحلی باتوجه به امکان بهره‌برداری از تصفیه خانه‌ها و آب شیرین کن های دریایی نمود. تهران از دهه ۵۰ با مشکل کم آبی مواجه بود تهران در دهه ۵۰ با جمعیتی حدود چهار میلیون نفر با مشکل کم‌آبی مواجه بود و برای حل این بحران، طرح‌های انتقال آب و توسعه زیرساخت‌ها اجرا شد. این تجربه نشان می‌دهد که مدیریت منابع آب نیازمند برنامه‌ریزی طولانی‌مدت و هماهنگی گسترده بین بخش‌های مختلف است. بحران‌های آبی در سطح جهانی، ملی و منطقه‌ای رخ می‌دهد و تنها با حکمرانی مؤثر، مدیریت جامع و مشارکت فعال مردم می‌توان از پیامدهای خشکسالی‌ها پیشگیری کرد و شرایط پایداری برای منابع آب کشور فراهم آورد. کم‌آبی در شهرها، موضوعی است که جنوب جهان به آن دچار شده و در حال حاضر بیش از ۳ میلیارد نفر، سالی یک ماه با «کمبود آب» دست به گریبان هستند. امکان عبور از بحران آب با اتکا بر نوآوری مجمع جهانی اقتصاد در مطالعه‌ای، به این جمع‌بندی رسیده که با نوآوری آبی می‌تواند ابعاد این بحران را تاحدودی کاهش داد. نوآوری برای تامین آب شرب شهر اما مستلزم رعایت سه اصل است. اصل اول آن است که دولت‌ها از رویکرد سنتی و حکمرانی جزیره‌ای خارج شوند و اکوسیستم حمایت‌گر برای شرکت‌های استارتاپی ایجاد کنند تا آزمایش‌های نوآوری بتوانند در این بستر و بدون اصطکاک با ذینفعان وضع موجود انجام و به نتیجه برسد. این مطالعه که بر روی ۶ کلانشهر از آمریکا، اسپانیا، هلند و سنگاپور و همچنین یک کشور آفریقایی انجام شده، اراده سیاسی دولت‌ها را عامل اصلی موفقیت یا عدم موفقیت نوآوری آبی می‌داند.